0

Wiera Gran

Wiera Gran – Monika Chrząstowska
fot. Natalia Kabanow

Wiera Gran urodziła się 20 kwietnia 1916 roku. Przed wojną była popularną piosenkarką, aktorką muzycznych teatrów i teatrzyków, zagrała w filmie („Bezdomni” Aleksandra Martena, z udziałem m.in. Idy Kamińskiej), występowała w kawiarniach, w radiu. Piętnem, które naznaczyło większą część jej życia okazały się wojna i Holokaust.

Występowała w getcie. Śpiewała. I przeżyła. Jako jedyna z całej swojej rodziny. Wciąż jednak musiała bronić się przed zarzutami o kolaborację. 8 maja 1945 roku, czyli dzień kapitulacji nazistowskich Niemiec, spędziła w więziennej celi. Dochodzenie umorzono szybko wobec braku znamion przestępstwa. Kolejnymi instytucjami, które uniewinniały Wierę Gran od zarzutów współpracy z okupantem były Związek Artystów Scen Polskich, Związek Zawodowy Muzyków oraz Centralny Komitet Żydów w Polsce. A jednak plotki i pomówienia nie cichły. W tej sytuacji Wiera Gran w 1950 roku wyemigrowała do Izraela, następnie do Wenezueli, by ostatecznie osiąść w Paryżu. Zmarła tam 19 listopada 2007 roku. W całkowitym zapomnieniu…

Monika Chrząstowska.
Wiera Gran – Monika Chrząstowska.
fot. Natalia Kabanow

Twórcy przedstawienia „Wiera Gran” w Teatrze Żydowskim, autorka tekstu Weronika Murek i reżyser Jędrzej Piaskowski postanowili opowiedzieć o bohaterce nie poprzez sceniczną rekonstrukcję jej życiorysu, ani też nie poprzez zrealizowanie spektaklu o charakterze koncertu. „Życiorys Wiery Gran stanie się punktem wyjścia do skonstruowania muzyczno-teatralnej fantazji m.in. o związkach sztuki i twórczości z kwestią przetrwania za wszelką cenę oraz o sytuacji artysty wobec opresyjnej władzy i kontekstu. Twórcom zależy na symbolicznym zwróceniu Wierze Gran tego, co zostało jej odebrane, zarówno w wymiarze artystycznym i emocjonalnym, jak i na poziomie zbiorowej pamięci” – czytamy w programie.

3 grudnia 2017 22:23