0

Czerwińsk nad Wisłą jest znowu miastem

Akt nadania praw miejskich - dla miejscowości Czerwińsk nad Wisłą w województwie mazowieckim.
Akt nadania praw miejskich – dla miejscowości Czerwińsk nad Wisłą w województwie mazowieckim.
fot. MPawlik

Czerwińsk nad Wisłą w Sylwestra miał wójta od Nowego Roku ma burmistrza. Od 1 stycznia 2020 znowu jest miastem.

2 stycznia o 12:00 w gmachu Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji wiceminister Maciej Wąsik wręczył Marcinowi Gortatowi, jeszcze przed wczoraj wójtowi, a dziś już burmistrzowi miasta Czerwińsk nad Wisłą, Akt nadania statusu miasta przyjęty przez Radę Ministrów i podpisany przez Prezesa Rady Ministrów Mateusza Morawieckiego.

Akt został nadany Rozporządzeniem z dnia 26 lipca 2019 r. w sprawie ustalenia granic niektórych gmin i miast oraz nadania niektórym miejscowościom statusu miasta (Dz. U. poz. 1416).

Czerwińsk nad Wisłą

Czerwińsk właściwie nie tyle uzyskał ten status, co go odzyskał.
Miejscowość ta posiadała prawa miejskie od 1373 roku.
W 1870 r. formalnie odebrano mu prawa miejskie i włączono do gminy Sielec.
Byłą to decyzja władz carskiej Rosji, w odwecie za patriotyzm mieszkańców i ich aktywny udział w powstaniu styczniowym.

Do 1954 roku był siedzibą wiejskiej gminy Sielec.
W latach 1954–1972 siedzibą gromady Czerwińsk nad Wisłą.
Od 1 stycznia 1973 siedzibą gminy Czerwińsk nad Wisłą.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.
Z dniem: 1 stycznia 2020 r. miejscowość otrzymała ponownie status miasta.

Przekazanie Aktu

W uroczystym przekazaniu aktu udział wzięli wiceminister MSWiA Maciej Wąsik, burmistrz Czerwińska Marcin Gortat, przewodniczący Rady Miasta Czerwińsk Dariusz Szurmak, radny Czerwińska Tadeusz Bierant oraz radny Mazowsza Artur Czapliński.

Maciej Wąsik, Wiceminister MSWiA:

To dla mnie prawdziwa przyjemność, że mogę dzisiaj w imieniu pana premiera wręczyć tytuł nadania statusu miasta panu burmistrzowi, do niedawna wójtowi, miasta Czerwińsk nad Wisłą. To przepiękne miasto, pięknie położone nad Wisłą, to stolica polskiej truskawki, to także stolica mazowieckiego stylu romańskiego z pięknymi zabytkami i z fantastycznymi predyspozycjami do rozwoju.
Mam nadzieję, że dzięki zmianie statusu na miasto i dzięki usilnej pracy pana burmistrza i rady miejskiej Czerwińsk nad Wisłą będzie takim mazowieckim Kazimierzem Dolnym, bo ma do tego wszelkie predyspozycje.

Marcin Gortat, burmistrz Czerwińska nad Wisłą:

Z dumą mogę powiedzieć, że po 150 latach powracamy jako miasteczko na mapy administracyjne Polski. Dzieje się to wszystko dzięki ogromnej przychylności polskiego rządu. Bardzo za to serdecznie dziękuję, bo jest to niewątpliwie chwila historyczna, która na długie lata zostanie zapamiętana.

Mam nadzieję, że w historii Czerwińska już nigdy ponownie taka chwila nie nastąpi, że będziemy pozbawieni tego przywileju, bo to jest przywilej, że jest się miastem.

Nadanie statusu miasta jest poprzedzane konsultacjami społecznymi z mieszkańcami, a następnie opiniowane przez Radę Gminy. Uzyskanie statusu miasta wiąże się m.in. ze zmianą wizerunkową i większym prestiżem miejscowości. Może przynieść także wymierne korzyści, na przykład zyskanie na atrakcyjności inwestycyjnej czy możliwość starania się o fundusze związane z rozwojem obszarów miejskich.

Marcin Gortat dla Warszawa.pl:

O zmianę statusu miejscowości staraliśmy się od wielu lat. Jednak mocno przysiedliśmy do tematu na początku 2019 roku. 25 stycznia 2019 r. radni Rady Gminy podjęli uchwałę w sprawie przeprowadzenia konsultacji społecznych, w przedmiocie odzyskania praw miejskich przez Czerwińsk nad Wisłą, a od 11 do 28 lutego 2019 r. na terenie Gminy Czerwińsk nad Wisłą przeprowadzone zostały konsultacje społeczne potwierdzające słuszność decyzji staraniu się o zmianę statusu.

Nowe miasta

Czerwińsk nad Wisłą (w powiecie płońskim, w województwie mazowieckim) jest jedną z czterech miejscowości, które wraz z nadejściem nowego roku otrzymały status miasta. Na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów, z dniem 1 stycznia 2020 r. miastami stały się również: Lututów (w powiecie wieruszowskim, w województwie łódzkim), Piątek (w powiecie łęczyckim, w województwie łódzkim) oraz Klimontów (w powiecie sandomierskim, w województwie świętokrzyskim).

Historia

Historia Czerwińska przez stulecia nierozerwalnie jest związana z historią tutejszego klasztoru kanoników regularnych, powstałego w XII w. Pierwszy dokument wspominający o Czerwińsku, pochodzący z 1155 r., to bulla papieża Hadriana IV dotycząca właśnie klasztoru. Dzięki nadaniom i darowiznom książąt mazowieckich zakon ten stał się jednym z większych właścicieli feudalnych na Mazowszu.

Nie tylko jednak związek z klasztorem powodował rozkwit miejscowości – położona nad Wisłą, stanowiła ważny punkt na szlaku handlowym łączącym Pomorze z Mazowszem. Była też ważnym punktem obronnym podczas najazdów pruskich, jaćwieskich, litewskich. Prawa miejskie Czerwińsk uzyskał w dwóch etapach, jako że osada podzielona była na dwie części – biskupią, wschodnią (gdzie biskupi płoccy posiadali dwór), i klasztorną, zachodnią. W 1373 część Czerwińska należąca do biskupów płockich otrzymała prawa miejskie.

W lipcu 1410 roku w okolicach Czerwińska wojska polskie Jagiełły przeprawiały się przez Wisłę po moście łyżwowym zbudowanym przez mistrza Jarosława, aby połączyć się z wojskami litewskimi i ruszyć na państwo zakonne. To jednak klasztor ściągał tutaj książąt mazowieckich, biskupów, to w klasztorze w 1419 r. toczono rokowania z posłami króla Eryka Pomorskiego. W lipcu 1422 r. Jagiełło kolejny raz będąc w Czerwińsku, wydał tu jeden ze swych przywilejów dla stanu szlacheckiego tzw. przywilej czerwiński gwarantujący nietykalność dóbr dziedzicznych bez wyroku sądowego. W XV w. odbywały się tutaj sejmy mazowieckie, a także synod diecezjalny. W 1475 powstał tzw. Kodeks Czerwiński książąt mazowieckich.

W 1582 prawa miejskie uzyskała część klasztorna (formalnie, bo z praw miejskich mieszkańcy części klasztornej faktycznie korzystali już wcześniej). W 1526 roku Czerwińsk został wcielony do ziem Królestwa Polskiego.

Od XVII w., choć popularności przysparzał miejscowości znajdujący się w klasztorze obraz Matki Boskiej Czerwińskiej, uznany za cudowny w 1647 r., postępował proces marginalizacji opactwa, stopniowo tracił znaczenie również sam Czerwińsk, zresztą niekorzystający specjalnie na spławie zboża Wisłą i często nawiedzany przez pożary i powodzie. Z około pół tysiąca domów istniejących w XVI w. po potopie szwedzkim pozostała połowa, a w końcu XVIII w. istniało zaledwie 40 domów. Gdy w 1795 r. włączono Czerwińsk do Prus, zamieszkiwało go niespełna 300 osób, nie było też żadnej szkoły. Kilkanaście lat później, w dobie Księstwa Warszawskiego mieszkańców było już tylko 150. W 1815 r. Czerwińsk znalazł się w granicach Kongresówki, cztery lata później skasowano podupadający już klasztor.
W 1870 r. formalnie odebrano mu prawa miejskie i włączono do gminy Sielec.

Wikipedia

3 stycznia 2020 00:15