Oryginalna norweska epopeja rodzinna, kandydat do Oscara, Filmem Otwarcia 42. Warszawskiego Festiwalu Filmowego.
Pośród górskich skał samotny mężczyzna próbuje założyć własną siedzibę. Spotkanie z oszpeconą nieznajomą daje początek wspólnej pracy, z której wyrasta dom i rodzina.
Reżyser Hans Petter Moland sięgnął po powieść Knuta Hamsuna z 1917 roku tworząc rodzinną epopeję o przemianach cywilizacyjnych. Ekranowa saga obejmuje kilkadziesiąt lat rodzinnych dziejów. Punktem wyjścia jest walka o przetrwanie na odludziu. Stopniowo do surowej krainy docierają wynalazki i nowe obyczaje. Rozbudowana narracja miewa przestoje. Losy bohaterów potrafią jednak wciągnąć.
Początkowo za schronienie służy szczelina w skale. Osadnik ścina drzewa i zmaga się z budową pierwszego dachu. Mróz utrudnia każdy ruch. Dopiero pomoc drugiej osoby pozwala ukończyć prowizoryczną konstrukcję. Później powstają trwałe zabudowania, pojawiają się zwierzęta hodowlane. Ta mozolna przemiana pustkowia w gospodarstwo daje początkowej części siłę niemal przygodowego kina.
Pierwsze spotkanie przyszłych małżonków przebiega w atmosferze ostrożności. Kobieta przyjmuje schronienie przed zimnem, ściskając kamień w obawie przed obcym. Asta Kamma August pokazuje jej nieufność bez rozbudowanych dialogów. Partnerujący aktorce Herbert Nordrum oddaje upór gospodarza drobnymi gestami. Dyskretnym kaszlnięciem zachęca partnerkę do spojrzenia na nowy zegar. Oboje są dumni z zakupu, choć żadne nie potrafi jeszcze odczytać godziny.
Po latach w odległej dolinie pojawiają się przedmioty świadczące o nadejściu nowej epoki. Maszyna do szycia ułatwia wykonywanie domowych obowiązków. Na końcu tej drogi pojawia się elektryczność. Dla gospodarza najważniejsza pozostaje praca na roli. Młodsze pokolenie dostrzega możliwości poza rodzinną posiadłością. Napięcie pomiędzy tymi postawami nadaje historii wymiar społeczny. Bohaterowie kochali się bezdyskusyjnie, gdy nic nie mieli. Jak osiągnęli postęp zaczynają się kłótnie, niesnaski, a nawet złośliwości.
Życie na uboczu oznacza coś innego dla każdego z małżonków. Osadnik mierzy własną wartość efektami fizycznej pracy. Partnerka zaczyna inaczej postrzegać swoje potrzeby. Dorastający synowie patrzą na świat z odmiennymi oczekiwaniami. Rodzina stopniowo traci dawną jednomyślność. Dzięki temu opowieść wykracza poza trud zakładania gospodarstwa.
Zdjęcia wykorzystują surowy pejzaż północnej Norwegii. Rozległe plany zestawiają małe budynki z potężnymi górami. Niemal kwadratowe proporcje kadru wzmacniają wrażenie zamknięcia w tym świecie. Świst wiatru i trzask drewna przypominają o ciężarze codziennej pracy. Muzyka pojawia się oszczędnie, ustępując miejsca odgłosom otoczenia. Fizyczny wysiłek pozostaje odczuwalny nawet w spokojnych scenach.
Rozmach tej historii staje się zarazem jej ograniczeniem. Scenariusz w późniejszych fragmentach odchodzi od codziennych zajęć w stronę pobocznych konfliktów. Niektóre epizody można skrócić bez szkody dla głównego wątku. Szczególnie druga część traci początkową zwartość. Mimo dłużyzn dalszy los bohaterów wciąż budzi ciekawość. Ich doświadczenia łączą osobisty dramat z przeobrażeniami całej epoki.
„Błogosławieństwo ziemi” wciąga losami osadniczej rodziny na tle cywilizacyjnego postępu. To jednak produkcja wymagająca cierpliwości widza.
Zwiastun:
Twórcy
- reżyseria: Hans Petter Moland
Norweski reżyser i scenarzysta od ponad trzech dekad tworzy filmy prezentowane na międzynarodowych festiwalach. Jego debiut „Zero Kelvin” (1995) zdobył Nagrodę Jury w San Sebastián. W dorobku ma dramat „Aberdeen” (2000), za który Stellan Skarsgård otrzymał nominację do Europejskiej Nagrody Filmowej. Kolejna produkcja, „The Beautiful Country” (2004), powstała przy udziale Terrence’a Malicka i trafiła do konkursu Berlinale. Wśród późniejszych dzieł znalazły się „Pewien dżentelmen” (2010), „Obywatel roku” (2014) i „Kradnąc konie” (2019). Współpracował z takimi aktorami jak Liam Neeson, Laura Dern i Stellan Skarsgård. Jest trzykrotnym laureatem norweskiej nagrody filmowej Amanda. W 2025 roku otrzymał także wyróżnienie za całokształt twórczości.
- scenariusz: Hans Petter Moland, Gard B. Eidsvold, na podstawie powieści: Knut Hamsun
- produkcja: Håkon Øverås
- zdjęcia: Oskar Dahlsbakken
- montaż: Linda Man
- muzyka: Kaspar Kaae
- dźwięk: Gisle Tveito
Obsada:
Herbert Nordrum, Asta Kamma August, Gard B. Eidsvold, Anders Baasmo Christiansen, Bjørn Sundquist, Oddgeir Thune, Sjur Vatne Brean
