O człowieku wielu talentów opowiada Krzysztof Szujecki z Towarzystwa Miłośników Historii.
138. felieton pod wspólną nazwą: Stolica historii. Przedstawiają członkowie Towarzystwa Miłośników Historii w Warszawie, które są już od trzech lat emitowane w każdą sobotę, w nieco skróconej wersji, w Radiu Kolor.
Podcast Radia Kolor jest pod tekstem.
Z cyklu:
Stolica historii. Przedstawiają członkowie
Towarzystwa Miłośników Historii w Warszawie.
Odcinek CXXXVIII:
Wielki Łowczy Herman Knothe
i jego pasje
Opowiada Krzysztof Szujecki
Zbieg ulic Mokotowskiej, Kruczej i Pięknej to charakterystyczne miejsce w ścisłym centrum Warszawy. W godzinach szczytu zawsze tętni życiem. Pośród nowoczesnych biurowców i okolicznych starszych budynków znajduje się tam ponad 100-letnia kamienica, pamiętająca jeszcze czasy carskie. Mijają ją codziennie tłumy ludzi, którzy w pośpiechu nie zwracają nawet zbytniej uwagi na tę okazałą nieruchomość. W dzisiejszej audycji przypominamy więc o niej, a także o jej niezwykłym twórcy.
Eklektyczna kamienica, która w pamięci dawnych Warszawiaków utrwaliła się jako „Kamienica Wielkiego Łowczego”, w marcu 1914 r. była świadkiem jednego z pierwszych śmiertelnych wypadków z udziałem samochodu w stolicy… W jego wyniku zginął 65-letni Paweł Kołodziejski, współwłaściciel fabryki wyrobów tabacznych „Union” oraz kobieta w średnim wieku. Do najbardziej znanych mieszkańców kamienicy należały tancerki kabaretowe – siostry Halama.
Projektantem i pierwszym właścicielem potężnego domu był inż. Herman Knothe – człowiek wielu talentów, zasłużony nie tylko dla architektury i budownictwa, lecz także dla łowiectwa i gospodarki leśnej. Urodził się w 1879 r. w majątku Kraszkowice pod Wieluniem. Ukończył Gimnazjum Górskigo w Warszawie, Instytut Agronomiczny na Marymoncie, a następnie rozpoczął studia architektoniczne w Petersburgu. Po roku jednak zrezygnował i przeniósł na Politechnikę do Karlsruhe, gdzie ukończył dwa kierunki: architekturę na Wydziale Architektury oraz łowiectwo na Wydziale Leśnictwa.
Praktykę odbywał w Rosji, projektując tam dwie murowane latarnie żeglugowe na jeziorach Ładoga i Onega, a w okolicznych lasach polował. Do Warszawy na stałe sprowadził się w 1904 r. i otworzył biuro architektoniczno-budowlane przy ul. Składowej. Jednym z wielu jego projektów była właśnie kamienica przy ul Pięknej, którą w latach 20. sprzedał Konsulowi Generalnemu RP w Wolnym Mieście Gdańsku – Henrykowi Strasburgerowi, kuzynowi znanego aktora Karola. Zostawił dla siebie jednak ostatnie siódme piętro, posiadające okna dachowe, dające odpowiednie oświetlenie, niezbędne w jego architektonicznej pracy. W owym czasie był także członkiem komitetu redakcyjnego czasopisma „Łowiec Polski”.
W latach 30. zrezygnował z pracy architekta, poświęcając się całkowicie swojej pasji łowieckiej. Knothe rozpoczął pracę w Ministerstwie Rolnictwa i Reform Rolnych, otrzymawszy tytuł Generalnego Łowczego Lasów Państwowych. Jako organizator polowań często otrzymywał zaproszenia na rauty i bale od prezydenta Mościckiego, który był namiętnym myśliwym. Organizował też reprezentacyjne polowania Rządu RP, w których uczestniczyli goście z zagranicy.
Herman Knothe sprowadził do polskich lasów muflony, zabiegał o ochronę zagrożonych gatunków zwierząt. Ufundował figurę żubra z brązu wykonanego w pracowni braci Łopieńskich, która została umieszczona w miejscu znalezienia rogów ostatniego żubra w Puszczy Białowieskiej. Był członkiem Prezydium Międzynarodowej Rady Łowiectwa. W 1939 r. został ciężko ranny w wyniku zbombardowania jego warszawskiej kamienicy, która ucierpiała także podczas powstania warszawskiego.
W czasie okupacji Knothe odmówił podpisania volsklisty.
Po wojnie wyjechał na Mazury, gdzie obął funkcję kierownika Biura Technicznego Lasów Państwowych. Po pięciu latach powrócił do stolicy, utrzymując do końca życia kontakty ze środowiskiem leśników i łowczych. Od 1953 r. był honorowym członkiem Polskiego Związku Łowieckiego.
Zmarł jesienią 1961 r. w podwarszawskiej Zielonce.
W gronie myśliwych nazwisko Knothe do dziś budzi respekt.
Klasyką gatunku stał się przewodnik jego autorstwa, pt. „Ocena Trofeów Myśliwskich”.
Krzysztof Szujecki
Urodzony w 1987 w Warszawie, absolwent Wydziału Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego.
Pasjonat historii i historii sportu.
Autor wielu książek o tej tematyce, zarówno dla dorosłych, jak i młodszych czytelników, m.in. „Życia sportowego w Drugiej Rzeczypospolitej” (Bellona 2012), „Życia sportowego w PRL” (Bellona 2014), „Zagadek sportowych” (Demart 2015) „Encyklopedii igrzysk olimpijskich” (SBM, 2016), „Historii sportu w Polsce, tom I” (Biały Kruk 2018), „Sportsmenek” (Muza 2020) „Milionerów przedwojennej Polski” (Księży Młyn 2021) i „Najpiękniejszych kobiet przedwojennej Polski” (Księży Młyn 2023).
W ramach swojej działalności publicystycznej i edukacyjnej wielokrotnie gościł w programach telewizyjnych i radiowych. Współpracował m.in. z Muzeum Literatury w Warszawie oraz Centrum Edukacyjnym Instytutu Pamięci Narodowej w Warszawie i Katowicach.
W Towarzystwie Miłośników Historii od 2024 roku.
Podcast Radia Kolor
3:32 min.
(kliknij logo)
Zobacz też inne odcinki cyklu:
- Lista odcinków: [LINK]
