Artur Barciś opowie o kolejarskiej rodzinie w ramach projektu ”Pamięć Kolejowych Pokoleń w Archiwach Państwowych”.
Akcja „Pamięć Kolejowych Pokoleń w Archiwach Państwowych” wkracza w kolejny etap.
Kiedy i gdzie?
- 25 lipca 2026 r. (sobota)
- o godz. 16.00
- w Stacji Muzeum w Warszawie.
- Wstęp wolny!
Projekt „Pamięć Kolejowych Pokoleń w Archiwach Państwowych” ma na celu ocalenie rodzinnych historii związanych z koleją oraz zachęcenie do przekazywania do archiwów państwowych fotografii, dokumentów i pamiątek, które pozwalają opowiadać dzieje kolei przez pryzmat losów jej pasażerów, pracowników i ich rodzin. To inicjatywa pokazująca, że wielka historia często kryje się w domowych archiwach i rodzinnych wspomnieniach.
Artur Barciś
Jednym z bohaterów wydarzenia będzie Artur Barciś, pierwszy honorowy darczyńca akcji, który przekazał do Archiwum Państwowego w Warszawie rodzinne pamiątki związane z pracą swoich rodziców na kolei.
Podczas spotkania opowie o swoich kolejarskich korzeniach, znaczeniu rodzinnej pamięci oraz wartości zachowywania dokumentów i fotografii dla przyszłych pokoleń.
W programie znalazły się też spotkania z archiwistami, prezentacja jednej z plansz wystawy poświęconej kolejowym pamiątkom i pokaz wielokrotnie nagradzanego filmu dokumentalnego „Pociągi” w reżyserii Macieja J. Drygasa.
Film dla osób 13+.
To wyjątkowa okazja do spotkania z historią, która została zapisana zarówno w archiwalnych dokumentach, jak i rodzinnych wspomnieniach kolejowych pokoleń.
Kiedy mówi się o historii kolei, najczęściej w centrum uwagi znajdują się lokomotywy,
dworce, inwestycje i kolejne etapy rozwoju infrastruktury. Tymczasem za historią polskich kolei stoją przede wszystkim ludzie. Dyżurni ruchu, konduktorzy, maszyniści, magazynierzy, pracownicy stacji kolejowych i ich rodziny. To właśnie im poświęcone będzie wyjątkowe wydarzenie, które 25 lipca br. o godz.16.00 odbędzie się w warszawskiej Stacji Muzeum.
Organizatorzy przygotowali program, który łączy walor edukacyjny, historyczny i kulturalny. Wydarzenie kierowane jest zarówno do miłośników kolei, pasjonatów historii, archiwów rodzinnych i genealogii, jak również do wszystkich osób, które chcą lepiej zrozumieć, jak wielką rolę kolej odegrała w życiu milionów ludzi oraz w historii Polski i Europy.
Jednym z głównych punktów programu będzie spotkanie z Arturem Barcisiem, wybitnym i cenionym aktorem teatralnym, filmowym i telewizyjnym, znanym milionom Polaków. Artur Barciś jest jednocześnie pierwszym honorowym darczyńcą akcji „Pamięć Kolejowych Pokoleń w Archiwach Państwowych”. Do Archiwum Państwowego w Warszawie przekazał rodzinne pamiątki związane z pracą swoich rodziców na kolei, w tym dokumenty, legitymacje i inne bezcenne świadectwa rodzinnej historii.
Podczas rozmowy prowadzonej przez Marka Telera, dziennikarza i autora książek nt. przedwojennego kina, a także pracownika Archiwum Państwowego w Warszawie, Artur Barciś opowie o swoim dzieciństwie, rodzinnych tradycjach kolejarskich oraz o tym, dlaczego zdecydował się przekazać rodzinne pamiątki do Archiwów Państwowych, których misją jest ochrona pamięci dla przyszłych pokoleń.
Artur Barciś:
Kolej była w naszej rodzinie od zawsze. Mój pradziadek był jednym z budowniczych kolei warszawsko-wiedeńskiej, mój dziadek był konduktorem, moja mama pracowała na przystanku kolejowym, a mój tata był magazynierem na kolei. Ja miałem nawet legitymację kolejową jako syn kolejarzy. Zdecydowałem się oddać pamiątki kolejowe po rodzicach, bo wiem, że one tam nie zginą, bo Archiwum Państwowe to jest takie miejsce, gdzie to już na zawsze zostanie dla potomnych i nie zginie gdzieś w szufladzie.
Podczas spotkania opowiem o tym wszystkim.
Zapraszam bardzo serdecznie.
Ważnym momentem wydarzenia będzie również uroczyste odsłonięcie planszy wystawowej prezentującej przekazane przez aktora pamiątki rodzinne. Ekspozycja stanie się częścią większej wystawy poświęconej historii kolejnictwa i kolejowym biografiom zapisanym w dokumentach, fotografiach i archiwaliach przechowywanych w Archiwum Państwowym w Warszawie. W drugiej połowie sierpnia wystawa zostanie zaprezentowana na warszawskim Barbakanie.
Uczestnicy spotkania będą mogli także obejrzeć i posłuchać ciekawej prezentacji Magdaleny Wiercińskiej, Dyrektor Archiwum Państwowego w Warszawie, na temat archiwów rodzinnych oraz skorzystać z porad archiwistów i dowiedzieć się, jak prawidłowo przechowywać, zabezpieczać i opisywać rodzinne archiwa. Specjaliści podpowiedzą, dlaczego nawet pojedyncze fotografie, listy, legitymacje czy wspomnienia mogą mieć ogromną wartość historyczną i badawczą.
Kulminacją wydarzenia będzie specjalny pokaz filmu dokumentalnego „Pociągi” w reżyserii Macieja J. Drygasa. To jedno z najgłośniejszych polskich dzieł dokumentalnych ostatnich lat, zbudowane wyłącznie z autentycznych materiałów archiwalnych. Bez narratora i dialogów prowadzi widza przez historię XX wieku, opowiadając o ludzkich marzeniach, nadziejach, podróżach i tragediach zapisanych w archiwalnych kadrach. Film zdobył uznanie krytyków oraz liczne nagrody w Polsce i za granicą, m.in. USA, stając się poruszającym świadectwem minionego stulecia i niezwykłą refleksją nad losem człowieka. We wzruszającej podróży filmową koleją pojawiają się m.in. Charlie Chaplin. Film dla osób 13+.
Pokaz filmu w Stacji Muzeum nie jest przypadkowy.
Zarówno dzieło Macieja J. Drygasa, jak i akcja „Pamięć Kolejowych Pokoleń w Archiwach Państwowych” opierają się na tej samej idei: archiwa nie są martwym zbiorem dokumentów, lecz żywą opowieścią o ludziach i ich losach. Każda fotografia, legitymacja, list czy rodzinna historia może stać się częścią większej narracji o Polsce i jej kolejowym dziedzictwie.
Wydarzenie będzie nie tylko spotkaniem historycznym, ale również apelem do wszystkich osób przechowujących w domach kolejowe pamiątki. W Roku Polskiej Kolei i w roku obchodów stulecia PKP ma powstać największa społeczna kolekcja świadectw związanych z historią polskich kolejarzy i ich rodzin.
Wydarzenie będzie także symbolicznym zaproszeniem dla wszystkich osób posiadających w swoich domach pamiątki związane z koleją. Organizatorzy liczą, że historie podobne do historii rodziny Artura Barcisia staną się inspiracją dla kolejnych darczyńców, którzy zdecydują się podzielić z Archiwami Państwowymi świadectwami losów swoich bliskich.
Dzięki temu pamięć o polskich kolejarzach, ich rodzinach i społecznościach związanych z koleją będzie mogła zostać zachowana nie tylko w domowych albumach, ale również w narodowym zasobie archiwalnym dostępnym dla przyszłych pokoleń.
Patronat honorowy:
- Minister Infrastruktury
- Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
