82 lata temu zakończyło się Powstanie Warszawskie. Prezentujemy powieść o losach dwojga powstańców.
82 lata temu – 2 października 1944 roku – zakończyło się Powstanie Warszawskie. W tym roku prezentowałem już kilka książek w rocznicę wybuchu powstania (zob. https://www.warszawa.pl/powstanczej-warszawy-zycie-codzienne/).
Pora na kolejne, a właściwie kolejną. Dlaczego jedną? O tym za chwilę.
Powieść Małgorzaty Zielińskiej, zatytułowana Mój kapitan, ma dwoje bohaterów, którzy jednocześnie są narratorami.
Karolina to młoda dziewczyna o pseudonimie „Stokrotka”, która w trakcie wojny staje się doświadczoną łączniczką oraz sanitariuszką Armii Krajowej.
Władek jest kapitanem noszącym pseudonim „Stefan”, który – jako dowódca oddziału – bierze na siebie bierze na siebie pełną odpowiedzialność za życie swoich żołnierzy. Ze swoimi żołnierzami przedziera się kanałami ze Starego Miasta. W mroku, ciasnocie i śmiertelnym zagrożeniu każdy krok może być tym ostatnim. Dowódca wie, że od jego decyzji zależy życie żołnierzy i kobiety, którą kocha.
Powstanie to nie tylko walka o miasto, ale też o człowieczeństwo, nadzieję i miłość. Gdy wszystko się rozpada, bohaterowie muszą podejmować decyzje, które zmienią ich na zawsze. Ich los splata się z dramatem walczącej Warszawy. Wśród ruin, śmierci i nieustannego strachu rodzi się uczucie – kruche, niepewne, każdego dnia wystawione na próbę.
Małgorzata Zielińska
debiutowała powieścią Ptaki najpiękniej śpiewają nocą, którą prezentowaliśmy na naszej stronie (zob. https://www.warszawa.pl/wokol-powstania/). Absolwentka dyplomacji na Uniwersytecie Gdańskim zdobywała doświadczenie zawodowe m.in. w służbie wojskowej. W swojej twórczości najchętniej sięga do historii, szczególnie tej naznaczonej doświadczeniem II wojny światowej. W swojej twórczości czerpie inspiracje z opowieści przekazywanych z pokolenia na pokolenie. Oprócz prozy pisuje również poezję.
Życie „Stokrotki” i „Stefana” zostało podporządkowane wojennej rzeczywistości, która stała się walką o przetrwanie podczas powstania. Co ciekawe, wbrew intencjom kapitana to jego podwładna ratuje mu życie.
Pięknie wyraził to tuż przed upadkiem powstania:
Byłaś przy mnie w najgorszych chwilach, kiedy nie dawałem sobie rady.
Nie tylko wtedy, gdy zostałem ranny i się mną opiekowałaś, ale później też.
Wiesz, ile razy byłem przekonany, że zawiodłem?
Że nie ma dla mnie miejsca na tym świecie?
W takich chwilach to właśnie ty trzymałaś mnie przy życiu.
W taki oto, chwilami patetyczny, sposób Mój kapitan Małgorzaty Zielińskiej ukazuje walkę nie tylko o samo miasto, ale też o zachowanie człowieczeństwa, nadziei i odnalezienie sensu życia w najciemniejszych chwilach. Warto sięgnąć po poruszająca opowieść o miłości, odwadze i nadziei, która potrafi przetrwać nawet w najciemniejszych czasach.
Obiecałem P.T. Czytelniczkom i Czytelnikom, dlaczego napomknąłem o JEDNEJ książce. Otóż, w ramach swojej społecznej pisaniny (albo, jak mówi się w nowym stylu, w ramach wolontariatu) współpracuję z różnymi wydawnictwami. Część z nich chętnie dzieli się swoimi publikacjami – między innymi na temat Powstania Warszawskiego. Niektóre, niestety, są oporne. Wolą media społecznościowe lub inne formy popularyzacji. Ich prawo! Ale mogłyby one przynajmniej odpowiedzieć na moje propozycje. Nie będę pisał, których wydawnictw dotyczy moja refleksja, żeby nie robić im kolejnej darmowej reklamy.
- Małgorzata Zielińska, Mój kapitan
- Redaktor inicjujący: Paweł Pokora
- Redakcja: Małgorzata Piotrowicz
- Korekta: Joanna Dzik
- Projekt okładki: Grzegorz Arszewski/garasz.pl
- Zdjęcia na okładce i źródła ilustracji: © ajith_s / Unsplash, Magnific z wykorzystaniem narzędzi AI, domena publiczna
- Zdjęcie autora: © Aliona Kurovska
- Skład: Jakub Piotrowski
- Producenci wykonawczy: Sylwia Reguła, Magdalena Wójcik-Zienkiewicz, Wojciech Jannasz
- Wydawca: Marek Jannasz
- Wydawca: Lira Publishing Sp. z o.o., Warszawa 2026
- ISBN 978-83-68817-48-5
